ПББ 2026 · Мектеп мұғалімдері

Физика пәні бойынша ПББ

«Физика» пәні бойынша ПББ — 50 тапсырма: төрт нұсқаның бір дұрыс жауабы бар 40 тапсырма және екі контекстке 10 тапсырма (мәтінге, кестеге не жағдаятқа 5-тен), 125 минут. Төменде — ҰТО 2026 спецификациясының тақырыптары, шекті балл және 2026–2027 жылы тестті кім тапсырады.

Тестті бастауСынақ — кіргеннен кейін тегін
Форматы
тапсырма
50
минут
125
контекст, 5-тен
2
Тест тілі: қазақ және орыс
қаз · орыс

Шекті балл

Шекті балл педагог үміткер болып отырған санатқа байланысты (№ 83 аттестаттау қағидалары, 39-тармақ).

СанатШегі50-ден
Педагог50 %25
Педагог-модератор60 %30
Педагог-сарапшы70 %35
Педагог-зерттеуші80 %40
Педагог-шебер90 %45

ҰТО 2026 спецификациясының тақырыптары

21 тақырып және тақырыпшалары — тест спецификациясы бойынша.

  1. 1Кинематика
    • Скаляр және векторлық физикалық шамалар.
  2. 2Астрономия негіздері
    • Жұлдызды аспан. Аспан сферасы, аспан координаталарының жүйесі.
  3. 3Динамика
    • Заттың тығыздығы және тығыздықтың өлшем бірлігі. Масса және дененің массасын өлшеу. Тартылыс құбылысы және ауырлық күші. Салмақ. Деформация. Серпімділік күші, Гук заңы. Үйкеліс күші. Күштерді қосу, денеге бір түзу бойымен әсер ететін күштер. Ньютонның бірінші заңы, инерциялық санақ жүйелері. Ньютонның екінші заңы, масса. Ньютонның үшінші заңы. Бүкіләлемдік тартылыс заңы.
  4. 4Қысым
    • Қатты денелердегі қысым. Сұйықтар мен газдардағы қысым, Паскаль заңы. Сұйықтар мен газдарға батырылған денелерге әсер ететін күш. Гидравликалық машиналар
  5. 5Статика
    • Массалар центрі. Тепе-теңдік түрлері. Жай механизмдер. Иіндіктің тепе-теңдік шарты
  6. 6Сақталу заңдары
    • Дене импульсі және күш импульсі. Импульстің сақталу заңы. Реактивті қозғалыс. Механикалық жұмыс. Қуат. Кинетикалық энергия. Потенциалдық энергия. Энергияның сақталу және айналу заңы
  7. 7Тербелістер мен толқындар
    • Тербелмелі қозғалыс. Тербелістер кезіндегі энергияның түрленуі. Тербелмелі қозғалыстың теңдеуі. Математикалық және серіппелі маятниктердің тербелістері. Еркін және еріксіз тербелістер, резонанс. Толқындық қозғалыс. Дыбыс, дыбыстың сипаттамалары, акустикалық резонанс, жаңғырық. Гармоникалық тербелістердің теңдеулері мен графиктері
  8. 8Сұйықтар мен газдардың механикасы
    • Гидродинамика. Сұйықтар мен газдардың ламинарлық және турбуленттік ағыстары. Үзіліссіздік теңдеуі. Бернулли теңдеуі. Көтергіш күш. Тұтқыр сұйықтың қозғалысы. Стокс формуласы. Денелердің қапталдай ағуы
  9. 9Жылу құбылыстары. Заттың агрегаттық күйлері
    • Жылулық қозғалыс, броундық қозғалыс, диффузия. Температура, оны өлшеу тәсілдері, температураның шкалалары. Ішкі энергия, ішкі энергияны өзгерту тәсілдері. Жылуөткізгіштік, конвекция, сәуле шығару. Жылу мөлшері. Заттың меншікті жылу сыйымдылығы. Отынның энергиясы, отынның меншікті жану жылуы. Жылу үдерістеріндегі энергияның сақталу және айналу заңы.
  10. 10Молекулалық-кинетикалық теория негіздері. Газ заңдары
    • Газдардың молекулалық-кинетикалық теориясының негізгі қағидалары және оның тәжірибелік дәлелдемелері. Термодинамикалық жүйелер және термодинамикалық параметрлер. Тепе-теңдік және тепе-теңдік емес күйдегі термодинамикалық жүйе. Температура – зат бөлшектерінің жылулық қозғалысының орташа кинетикалық энергиясының өлшемі ретінде. Идеал газ.
  11. 11Термодинамика негіздері
    • Идеал газдың ішкі энергиясы.
  1. 12Сұйық және қатты денелер
    • Қаныққан және қанықпаған бу, ауаның ылғалдылығы.
  2. 13Электростатика негіздері
    • Электр заряды
  3. 14Тұрақты электр тогы. Әртүрлі ортадағы электр тогы
    • Тізбек бөлігіне арналған Ом заңы. Өткізгіштерді тізбектей және параллель қосу. Өткізгіштерді аралас жалғау. Ток көзінің электр қозғаушы күші мен ішкі кедергісі.
  4. 15Магнит өрісі. Электромагниттік индукция
    • Тогы бар өткізгіштің өзара әрекеттесуі. Ампер тәжірибелері. Магнит индукция векторы. Дөңгелек және шексіз түзу тогы бар өткізгіштердің индукциясы. Бұрғы ережесі. Ампер күші, сол қолы ережесі. Лоренц күші. Магнит өрісіндегі зарядталған бөлшектердің қозғалысы. Заттың магниттік қасиеттері. Кюри температурасы.
  5. 16Электромагниттік тербелістер мен толқындар. Айнымалы ток
    • Еркін және еріксіз электромагниттік тербелістер.
  6. 17Толқындық оптика
    • Жарықтың электромагниттік табиғаты.
  7. 18Геометриялық оптика
    • Жарықтың түзу сызықты таралу заңы.
  8. 19Салыстырмалы теорияның элементтері
    • Салыстырмалы теорияның постулаттары.
  9. 20Атомдық және кванттық физика
    • Сәулеленудің түрлері Спектрлер. Инфракызыл және ультракүлгін сәулелену. Рентген сәулелері. Электромагниттік сәулелену шкаласы. Жылулық сәулелену. Стефан–Больцман және Винн заңдары. Ультракүлгін апаты. Планк формуласы. Фотондар. Фотоэффект. Фотоэффектіні қолдану
  10. 21Атом ядросының физикасы
    • Ядролық өзара әрекеттесу, ядролық күштер.

«Физика» ПББ тапсырмалары жауаптарымен

Ашық тапсырмалар
1
Физика · Статика · деңгей A

Горизонталь тегіс үстелде жатқан біртекті шар қандай тепе-теңдік күйде болады?

  1. A)Орнықты тепе-теңдікте
  2. B)Орнықсыз тепе-теңдікте
  3. C)Тепе-теңдікте емес
  4. D)Бейтарап тепе-теңдікте
Жауабы мен талдауы
Дұрыс жауап: D

Шарды үстел бойымен кез келген жаққа жылжытса, оның массалар центрінің биіктігі өзгермейді және жаңа орында да тепе-теңдік сақталады — бұл бейтарап тепе-теңдік. Шұңқыр түбіндегі шар орнықты, дөңес беттің ұшындағы шар орнықсыз тепе-теңдікте болады.

2
Физика · Термодинамика негіздері · деңгей B

Төмендегі процестердің қайсысы қайтымсыз процесс болып табылады?

  1. A)Үйкеліссіз маятниктің тербелісі
  2. B)Ыстық шайдың бөлмеде өздігінен суынуы
  3. C)Идеал газдың өте баяу изотермиялық ұлғаюы
  4. D)Шардың вакуумда абсолют серпімді соқтығысуы
Жауабы мен талдауы
Дұрыс жауап: B

Жылу өздігінен тек ыстық денеден суыққа өтеді (термодинамиканың екінші заңы), сондықтан суыған шай өздігінен қайта қызбайды — бұл қайтымсыз процесс, энтропия артады. Өте баяу (тепе-теңдік) процестер, үйкеліссіз тербеліс пен серпімді соқтығысу — қайтымды процестердің идеалдандырылған мысалдары.

3
Физика · Молекулалық-кинетикалық теория негіздері. Газ заңдары · деңгей C

Тұрақты массалы идеал газдың қысымы 22 есе артып, абсолют температурасы 1,51{,}5 есе кеміді. Газдың көлемі қалай өзгерді?

  1. A)43\frac{4}{3} есе кеміді
  2. B)43\frac{4}{3} есе артты
  3. C)33 есе кеміді
  4. D)33 есе артты
Жауабы мен талдауы
Дұрыс жауап: C

Біріккен газ заңы pVT=const\frac{pV}{T} = \text{const}, сондықтан V∼TpV \sim \frac{T}{p}: V2V1=11,5⋅12=13\frac{V_2}{V_1} = \frac{1}{1{,}5} \cdot \frac{1}{2} = \frac{1}{3}. Қысымның артуы да, температураның кемуі де көлемді азайтады, сондықтан әсерлер көбейтіледі; 43\frac{4}{3} олардың бірін кері бағытта алғанда шығады.

4
Физика · Сұйық және қатты денелер · деңгей B

Ауадағы су буының қысымы 1,41{,}4 кПа, ал сол температурада қаныққан бу қысымы 2,02{,}0 кПа. Ауаның салыстырмалы ылғалдылығы қандай?

  1. A)≈143\approx 143 %
  2. B)0,70{,}7 %
  3. C)7070 %
  4. D)6060 %
Жауабы мен талдауы
Дұрыс жауап: C

φ=pp0⋅100\varphi = \frac{p}{p_0} \cdot 100 % =1,42,0⋅100= \frac{1{,}4}{2{,}0} \cdot 100 % =70= 70 %. Қатынасты кері алса 143143 % шығады, ал салыстырмалы ылғалдылық 100100 %-тен аспайды — артық бу конденсацияланады.

5
Физика · Сұйықтар мен газдардың механикасы · деңгей A

Гидродинамикада идеал сұйық деп қандай сұйықты атайды?

  1. A)Тығыздығы суға тең кез келген сұйықты
  2. B)Тұтқырлығы жоқ, сығылмайтын сұйықты
  3. C)Тек ламинарлық ағатын тұтқыр сұйықты
  4. D)Температурасы тұрақты сақталатын сұйықты
Жауабы мен талдауы
Дұрыс жауап: B

Идеал сұйық — ішкі үйкелісі (тұтқырлығы) жоқ және сығылмайтын сұйықтың моделі; Бернулли теңдеуі осындай сұйық үшін жазылады. Тығыздық, температура немесе ағыс түрі бұл модельдің анықтамасына кірмейді.

Барлық тапсырманы тестте шешу

2026–2027 жылы «Физика» ПББ-ны кім тапсырады

  • Педагогикалық ЖОО мен колледж түлектері және педагогтік өтілі жоқ үміткерлер — жұмысқа қабылданғанда; шегі — 50 %.
  • Үзілістен кейін кәсібіне қайта оралатын педагогтер.
  • 2026 жылы жұмыс істеп жүрген мұғалімдер № 159-НҚ пилотында тестсіз аттестаттаудан өте алады — цифрлық профиль, тәжірибені жинақтау және сабақты бақылау бойынша.
  • 2027 жылғы қағидалар әлі жарияланған жоқ: тест жұмыс істеп жүрген мұғалімдерге қайтарыла ма — солармен бірге белгілі болады.

Қалай дайындалу керек

  1. 1Спецификация тақырыптарын ретімен өтіңіз: ҰТО спецификациясында әр тақырыпшаға мектеп бағдарламасының оқу мақсаттары көрсетілген.
  2. 2Контекстке берілген тапсырмаларды шешіңіз — тесттің 50 тапсырмасының 10-ы мәтінге, кестеге не жағдаятқа беріледі.
  3. 3Таймермен толық сынақ тестті тапсырып, қателерді тақырып бойынша талдаңыз.
  4. 4Нәтижені өз санатыңыздың шегінен 10 %-ға жоғары ұстаңыз.

Жиі қойылатын сұрақтар

«Физика» ПББ-да қанша сұрақ бар?

50 тапсырма: төрт нұсқаның бір дұрыс жауабы бар 40 тапсырма және екі контекстке 10 тапсырма, әрқайсысына 5-тен. Дұрыс жауапқа — 1 балл.

Тест қанша минутқа созылады?

125 минут.

Тест қай тілде?

Тест тілі: қазақ және орыс.

Сарапшы санатына шегі қанша?

Педагог-сарапшы — 70 %, яғни 50-ден 35 балл. Модератор — 60 %, зерттеуші — 80 %, шебер — 90 %, педагог — 50 %.

Тестті бастауСынақ — кіргеннен кейін тегін