Жоғары сыныптарға арналған сергіту сәті: 10 жаттығу
Бұл бетте — 5–11-сынып оқушыларына арналған сергіту сәті: көзге, мойын мен иыққа, саусақ пен білекке және тыныс алуға 10 қысқа жаттығу. Әрқайсысында нақты санақ пен қайталау саны көрсетілген, көбін партада отырып жасауға болады. Көз жаттығуын жоғарыдағы плеер арқылы проекторға шығарыңыз да, қалғанын төмендегі тізімнен таңдаңыз.
Басыңызды бұрмай, нүктені көзбен қадағалаңыз. 45 секунд.
Жоғары сынып оқушысы күні бойы партада отырады: жазады, есеп шығарады, үзілісте телефонға үңіледі. Сабақтың ортасында, шамамен 15–25-минутта, бір-екі минуттық сергіту сәті көз бен мойынды, иықты босатып, тақырыпқа қайта оралуға көмектеседі. Ол үшін бос орын да, спорт киімі де керек емес — бәрі әр оқушының өз партасының жанында, орнында жасалады. Бір сергіту сәтіне 2–3 жаттығу жеткілікті, мысалы: біреуі көзге, біреуі мойын мен иыққа, біреуі тыныс алуға.
Жасөспірімдер бүкіл сыныппен бірге қимылдаудан жиі ұялады, сондықтан ең бастысы — мұғалімнің өзі қоса жасауы. Жаттығуды ересек адамға айтқандай қысқа әрі нақты атаңыз: «Иықты босатайық», «Көзге отыз секунд». Санақты сынып старостасы немесе өзі қалаған кез келген оқушы жүргізе алады. Тұруға ыңғайсыз болса, әр жаттығуды отырып та жасауға болады.
10 жаттығу
Қаламды көз алдыңызда, шамамен 30 сантиметр жерде ұстап, ұшына 3 санап қараңыз. Сосын кабинеттің алыс бұрышына — терезе жанында отырсаңыз, терезеден алысқа — қарап, тағы 3 санаңыз. Осылай 5 рет қайталаңыз: бас қозғалмайды, тек көз жұмыс істейді.
Көзді 10 рет жеңіл әрі жиі жыпылықтатыңыз. Алақанды бір-біріне 5 санап ысқылап жылытыңыз да, жұмулы көзді баспай, алақанмен ғана жабыңыз. Осы қалыпта 4 рет баяу тыныс алып, қолды түсіріңіз және көзді ақырын ашыңыз.
Орындықтың алдыңғы жағына жылжып отырып, екі табаныңызды еденге қойыңыз. Төбеңізбен жоғары созылғандай болып, жауырындарды сәл жақындатыңыз да, 5 санап ұстап, босаңсыңыз. 4 рет қайталаңыз; иық құлаққа қарай көтерілмейді.
Басты баяу оңға бұрып, 4 санап ұстаңыз, ортаға қайтып, солға да солай бұрыңыз — әр жаққа 2 реттен. Сосын көзқарас бағытын өзгертпей, иекті сәл артқа тартыңыз — желке созылады; 3 санап ұстап, 5 рет қайталаңыз. Басты айналдырмаңыз, сілкімеңіз — бәрі баяу.
Дем алғанда иықты құлаққа қарай көтеріп, 2 санап ұстаңыз, дем шығарғанда төмен түсіріңіз — 4 рет. Сосын иықты артқа қарай 8 рет, алға қарай 8 рет баяу айналдырыңыз. Қол дененің бойымен төмен тұрады, сонда көршіге тимейсіз.
Жұдырықты 3 санап қатты түйіп, саусақтарды кең ашыңыз — 4 рет. Білекті әр жаққа 4 реттен айналдырыңыз, сосын әр саусақты кезекпен бас бармаққа тигізіңіз — сұқ саусақтан шынашаққа дейін және кері, екі қолмен бірге. Соңында алақанды алға қаратып, екінші қолмен саусақтарды өзіңізге қарай жеңіл тартыңыз да, 3 санап ұстаңыз — әр қолға.
Арқаны түзеп, қолды тізеге қойыңыз. Мұрынмен 4 санап дем алып, аузыңызбен 6 санап баяу дем шығарыңыз — дем шығару ұзағырақ болады. 4 рет қайталаңыз; басыңыз айналса, әдеттегі тынысқа көшіңіз.
Саусақтарды айқастырып, алақанды жоғары қаратыңыз да, қолды басыңыздан жоғары созып, 4 санап ұстаңыз. Осы қалыпта оңға 4 санап, солға 4 санап сәл ғана еңкейіңіз, жамбас орнында қалады. Бүкіл тізбекті 3 рет қайталаңыз; отырып та жасауға болады.
Оң шынтақты көтерілген сол тізеге, сол шынтақты оң тізеге кезекпен тигізіңіз — баяу, барлығы 16 рет; отырып та жасауға болады. Сосын қиындатыңыз: сол қолмен мұрынның ұшын, оң қолмен сол құлақты ұстаңыз, бір рет шапалақ ұрып, қолдарды ауыстырыңыз — 8 рет. Шатасу — қалыпты нәрсе: күліп алып, қайта бастаңыз, бұл жаттығу зейінге арналған.
Иықты бір рет көтеріп, түсіріңіз, алақанды 5 санап ысқылап, жұдырықты 3 рет түйіп-ашыңыз. Сосын 4 санап дем алып, 6 санап шығарыңыз — 3 рет, соңғысында көзді жұмып отырыңыз. БЖБ, ТЖБ немесе 11-сыныптағы сынақ ҰБТ алдында, тапсырмалар таратылғанға дейін жасалады.
Сергіту сәтін ұмытпайсыз — Тақта өзі еске салады
Bilim Plus Ұстаз кабинетіндегі Тақтада — Барспен бірге жаттығулар, ойындар және сабақ кестесі бойынша еске салу. Тегін.
Қалай өткізу керек
- Өзіңіз қоса жасаңыз: сыныпқа қарап тұрып немесе отырып, бірінші болып бастаңыз — сонда ешкім өзін ыңғайсыз сезінбейді.
- Ересек адаммен сөйлескендей сөйлеңіз: жаттығудың не үшін екенін бір сөйлеммен айтыңыз («жазудан кейін саусақ демалсын», «телефоннан кейін мойын босасын»), артық әзілсіз, еркелететін сөздерсіз.
- Санақты сынып старостасына немесе өзі қалаған оқушыға беріңіз; жүргізуші апта сайын ауысып тұрса, сынып тез үйреніп кетеді.
- Тұрғысы келмесе — отырып жасаңыз: көз, мойын, саусақ пен тыныс алу жаттығулары үшін партадан тұрудың қажеті жоқ. Дәрігердің анықтамасы бойынша босатылған оқушыны мәжбүрлемеңіз — ол отырып жасайды немесе санақ жүргізеді.
- Сергіту сәтін 15–25-минутта, ұзақ жазудан кейін өткізіңіз, ал мүмкіндік болса, алдын ала терезені ашып, сыныпты желдетіп алыңыз.
Сергіту сәтінің басқа түрлері
Жиі қойылатын сұрақтар
Чаттағы көмекшіден сұраңыз — бірден жауап береді.
Иә: 5–11-сыныпта оқушылар сабақта көп жазады, ал үзілісте телефонға қарайды, сондықтан сабақтың ортасына қарай көз бен мойын шаршайды. Бір-екі минуттық үзіліс сабақтың екінші жартысына күш жинауға көмектеседі. Сынып жаттығуларды үйреніп алған соң, сергіту сәті түсіндірусіз-ақ бір минутта өтеді.