Оқушыға мінездеме: құрылымы және қалай жазу
Мінездеме — сынып жетекшісінің оқушы туралы ресми пікірі: оқуы, мінез-құлқы, қызығушылығы және қорытынды. Оны ауысу, ПМПК, әскери комиссариат, олимпиада немесе лагерь үшін сұрайды. Төменде — құрылымы, жазу қадамдары және не жазылмайтыны.
- 1Бланк басы
- 2Оқуы
- 3Мінез-құлқы мен қарым-қатынасы
- 4Қызығушылығы мен белсенділігі
- 5Қорытынды
- 6Қолдар
Дайын мінездеме үлгілері
Әр мақсатқа — екі үлгі толық мәтінімен: не жазылады, қандай сөз таңдалады, қорытынды қалай аяқталады.
Мінездеме құрылымы
Мінездеме бір беттен аспайды және іскери, бейтарап тілмен жазылады. Бланктің өз бөліктері бар:
Мектептің атауы, «Мінездеме» деген тақырып, оқушының аты-жөні мен сыныбы.
Үлгерім деңгейі, қай пәндер жақсы, қайсысы қиын; оқуға деген көзқарасы, тапсырманы орындау тұрақтылығы.
Сыныптастарымен және ересектермен қарым-қатынасы, тәртібі, жауапкершілігі, ұжымдағы орны.
Үйірмелер, жарыстар, олимпиадалар, сынып және мектеп өміріне қатысуы, қоғамдық тапсырмалары.
Негізгі қасиеттер бір-екі сөйлеммен және мінездеме қайда ұсынылатыны.
Сынып жетекшісі мен мектеп директорының қолы.
Қалай жазу керек — қадам бойынша
- 1
Мақсатын нақтылаңыз: мінездеме қайда және не үшін сұралды — содан бөлімдердің салмағы өзгереді.
- 2
Деректерді жинаңыз: тоқсан бағалары, сабаққа қатысу, пән мұғалімдерінің пікірі, үйірме мен жарыстар.
- 3
Әр бөлімге 2–4 сөйлем жазыңыз: алдымен нақты факт, содан кейін қасиет («тапсырманы уақытында тапсырады — жауапкершілігі жоғары»).
- 4
Тілін тексеріңіз: баға беретін сөздердің орнына сипаттау, диагноз бен болжамсыз.
- 5
Қорытындыда мінездеменің мақсатын атаңыз, қол қойып, директорға бекітуге беріңіз.
Не үшін сұралады — айырмашылығы
Құрылымы бәрінде бірдей, бірақ мінездемені оқитын адамның сұрағы әртүрлі. Ауысуда жаңа мектеп баланың оқу деңгейін білгісі келеді, ПМПК — оқудағы қиындықтың сипатын, әскери комиссариат — тәртібі мен жауапкершілігін, олимпиада ұйымдастырушылары — пәнге қызығушылығын. Сондықтан бөлімдердің салмағы мақсатқа қарай өзгереді:
| Мақсаты | Неге көбірек көңіл бөлінеді |
|---|---|
| Жалпы (талап ету орны бойынша) | Барлық бөлім тең: оқуы, мінез-құлқы, қызығушылығы, қорытынды. |
| Басқа мектепке ауысу | Оқу деңгейі, бағдарламаны меңгеруі, сыныпқа бейімделуі, күшті жақтары — жаңа мектепке баланы тез тану үшін. |
| ПМПК | Оқудағы нақты қиындықтар және олардың қашан байқалғаны, қандай көмек берілді, нәтижесі қандай. Диагноз қойылмайды — тек педагогтің бақылауы. |
| Әскери комиссариат (9–11 сыныптың ұлдары) | Тәртібі, жауапкершілігі, денсаулыққа емес, белсенділікке қатысты фактілер: спорт, ұжымдық жұмыс, қоғамдық тапсырмалар. |
| Олимпиада, жарыс, лагерь | Пәнге қызығушылығы, жетістіктері, дербес жұмыс істеу қабілеті, топтағы мінезі. |
Мінездемеде не жазылмайды
Мінездеме — педагогикалық құжат. Оған баланың жеке өміріне қатысты мәлімет кірмейді:
- диагноздар және денсаулық туралы мәлімет;
- отбасы жағдайы, ата-ананың жұмысы мен табысы;
- ұлты мен діні;
- тексерілмеген болжам мен қауесет, басқа балалармен салыстыру.
Сыныпқа қарай не өзгереді
| Сынып | Неге назар аудару |
|---|---|
| 1–4 сынып | Мектепке бейімделуі, оқу мен жазу дағдылары, тапсырманы өз бетімен орындауы, сыныптастарымен ойыны мен қарым-қатынасы. |
| 5–8 сынып | Пәндер бойынша оқуы, жаңа мұғалімдерге бейімделуі, топтағы орны, үйірмелер мен жарыстарға қатысуы. |
| 9–11 сынып | Бейіні мен болашақ жоспары, дербестігі мен жауапкершілігі, жетістіктері, қоғамдық жұмысы. |
Деректерді қайдан алу
- Электрондық журнал: тоқсан бағалары және сабаққа қатысу.
- Пән мұғалімдерінің қысқа пікірі — әсіресе мінездеме қай пәнге қатысты болса.
- Үйірме, секция, олимпиада және жарыстардың нәтижелері, грамоталар.
- Сынып жетекшісінің өз бақылауы: сынып сағаттары, іс-шаралар, кезекшілік.
Жиі кездесетін қателер
- Бір үлгіні бүкіл сыныпқа көшіру — мінездеме нақты балаға жазылады.
- Фактісіз жалпы сөздер: «жақсы оқушы», «белсенді» — оның орнына не істегенін жазыңыз.
- Тек кемшілік немесе тек мақтау — бейтарап құжатта екеуі де орынды.
- Ескі деректер: өткен жылдың бағасы мен жетістіктері.
- Мақсатын көрсетпеу — мінездеме қайда берілетіні қорытындыда аталады.
Мінездеменің тілі мен көлемі
- Үшінші жақта және осы шақта жазылады: «тапсырманы уақытында орындайды», «сыныптастарымен тіл табысады».
- Іскери, сабырлы тіл: эмоциясыз, әзілсіз, асыра мақтаусыз және кемсітусіз.
- Көлемі — бір бет: 3–4 абзац және қорытынды. Әр қасиетке кемінде бір нақты факт.
- Қысқартусыз және жаргонсыз: құжатты сынып жетекшісін танымайтын адам оқиды.
- Соңында — күні, сынып жетекшісінің және директордың қолы.
Қол қоймас бұрын тексеріңіз
- Оқушының аты-жөні, сыныбы және мектептің атауы дұрыс жазылған ба.
- Мінездеменің мақсаты қорытындыда аталған ба: қайда және не үшін беріледі.
- Әр бөлімде кемінде бір нақты факт бар ма: баға, жетістік, үйірме, тапсырма.
- Денсаулық, отбасы, ұлт пен дін туралы мәлімет кіріп кетпеді ме.
- Мәтін бір беттен аспай ма, қайталау жоқ па, тілі іскери ме.
- Деректер ағымдағы оқу жылына сай ма — өткен жылдың бағасы емес пе.
Сөзді қалай таңдау: бағаның орнына — сипаттау
| Былай емес | Былай |
|---|---|
| жалқау | тапсырманы еске салғаннан кейін орындайды |
| тәртібі нашар | сабақта назарын ұзақ ұстауы қиын, ескертуге көнеді |
| ақылды | математикадан тапсырманы дербес шешеді, олимпиадаға қатысты |
| ұялшақ | үлкен топта сирек сөйлейді, жұпта белсенді |
Мінездеме — 2 минутта
Мақсатын таңдап, оқушының қасиеттері мен деректерін белгілейсіз — кабинет ресми үлгідегі мәтінді жазады, сіз түзетіп, Word-қа жүктейсіз. Аты ЖИ-ге жіберілмейді.
Сынып жетекшісіне тағы
Жиі қойылатын сұрақтар
Чаттағы көмекшіден сұраңыз — бірден жауап береді.
Мінездемені кім жазады және кім бекітеді?
Мінездемені сынып жетекшісі жазады, мектеп директоры қол қойып бекітеді. Қажет болса пән мұғалімдері мен психологтың пікірі ескеріледі.
Мінездеменің көлемі қандай?
Әдетте бір бет: 3–4 абзац және қорытынды. Ұзын мәтіннен гөрі нақты фактілер маңызды.
ПМПК үшін мінездемеде не жазу керек?
Оқудағы нақты қиындықтарды, олар қашан байқалғанын және қандай педагогикалық көмек берілгенін. Диагнозды педагог қоймайды.
Бір мінездемені әртүрлі мақсатқа қолдануға бола ма?
Жақсысы — жоқ: ауысу, ПМПК және әскери комиссариат үшін баланың әртүрлі жағы маңызды (жоғарыдағы кестені қараңыз). Мақсаты аталмаса, «талап ету орны бойынша» жалпы мінездеме жазылады.
Мінездемеде бағаларды жазу керек пе?
Әдетте жалпы деңгейі мен күшті және қиын пәндері жеткілікті. Нақты тоқсан бағалары мақсаты талап еткенде жазылады, мысалы, басқа мектепке ауысқанда.
1-сынып оқушысына мінездеме қалай жазылады?
Бағаның орнына бейімделуге, оқу мен жазу дағдыларына, тапсырманы өз бетімен орындауына және сыныптастарымен қарым-қатынасына көңіл бөлінеді.
Кабинеттегі генератор баланың атын біле ме?
Жоқ. Атты сіз браузерде ғана енгізесіз, жасанды интеллектке «[Аты-жөні]» белгісі жіберіледі, дайын мәтін серверде сақталмайды.